เหรียญที่ ระลึกงานโสกันต์ สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้ามหาวชิราวุธ (รัชกาลที่ 6)

ประวัติ

เป็นเหรียญที่ระลึก ในพระราชพิธีมหามงคล กาลโสกันต์ สมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ เจ้าฟ้ามหาวชิราวุธ ซึ่งมีพระชนมายุถึง ๑๓ พรรษาแล้ว ในปีร . ศ . ๑๑๑ ซึ่งได้จัดให้มีระหว่างวันที่ ๒๕ ธันวาคม ถึง วันที่ ๓๑ ธันวาคม พ . ศ . ๒๔๓๕ จากบัญชีตัดจุก ซึ่งเป็นบันทึกรายพระนาม แลนามผู้ซึ่งพระบาทสมเด็จฯพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงตัดจุก ระบุไว้ว่า “ วัน ๕ ๑๑ ฯ ๒ ค่ำ ปีมะโรงจัตวาศก ๒๕ จุลศักราช ๑๒๕๔ ( พศ ๒๔๓๕ ) โสกันต์ใหญ่เขาไกรลาศในพระบรมมหาราชวัง ” นับเป็นครั้งที่ ๒๓ ของงานพระราชพิธีโสกันต์ และเป็นลำดับที่ ๑๐๐

พระราชพิธีได้เริ่มในวันที่ ๒๕ ธันวาคม โดย รัชกาลที่ ๕ ทรงฟังสวดมนต์ แล้วก็เสด็จทอดพระเนตร เขาไกรลาศ ซึ่งเป็นภูเขาจำลอง ทำด้วยไม้ไผ่สาน บุด้วยดีบุก เคลือบทอง เงิน นาก และมีการนำเอาไฟฟ้ามาตกแต่งติดตามทางขึ้น ลง และตามไหล่เขา เพื่อให้ดูงดงาม สว่างไสวในเวลากลางคืนอีกด้วย นอกจากนั้น รอบเชิงเขายังมีตุ๊กตาภาพเรื่องรามเกียรติ์ และละครเรื่องต่างๆ ทำด้วยจักรกล ประดับประดา ให้ดูเพลิดเพลิน เป็นของเจ้านายทำฉลองพระเดช พระคุณ เขาไกรลาศนี้ถูกสร้างขึ้น ฌ ที่ทำพิธี คือสนามหญ้า หน้าพระที่นั่งจักรีมหาปราสาท

นอกจากนี้ ในงานพระราชพิธีครั้งนี้ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้นัดผู้ที่เล่นต้นไม้ทั้งปวง นำต้นไม้ของตนมาตั้งประกวดกันให้เป็นเครื่องตกแต่งงดงาม โปรดเกล้าฯ ตั้งกอมมิตตี ( คณะกรรมการตัดสิน ) ตรวจตัดสินให้รางวัล และรางวัลที่จะได้รับพระราชทาน คือเหรียญตราพระนามสมเด็จพระเจ้าลูกยาเธอ มีอักษรจารึกบอก การมหามงคลพิธีโสกันต์ ศก ๑๑๑ เป็นเหรียญกะไหล่ทอง เงิน และทองแดง ตามลำดับ สามารถหาข้อมูลเพิ่มเติมได้จาก ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙ แผ่นที่ ๔๐ วันที่ ๑ มกราคม ร . ศ . ๑๑๑ ( และจากเรื่อง ประกวดต้นไม้เมื่อสมัย ร . ๕ พ . ศ . ๒๔๓๕ โดย คุณเอนก นาวิกมูล )

เหรียญที่นำมาแสดงให้ดูนี้เป็นชนิดเนื้อเงินกะไหล่ทอง มีสันขอบค่อนข้างหนา ดังรูป

เขาไกรลาสในพระราชพิธีโสกันต์ ในสมัยรัชกาลที่ ๕

สมเด็จฯ เจ้าฟ้ามหาวชิราวุธ ทรงเครื่องในระหว่างเสด็จฟังสวดพระพุทธมนต์